Bolinao - English


a


agom'`a-gomnBol:Pigagawa' nin tawo a say rabay maikon a sarba uno makalaem dyan saray raruma, maimot tan pagawan tanan pirmi a para sa kadiryan.Tag:Kasakiman; katakawan; kasibaan; kayamuan; kaimbutan.Ilo:agawa; agomEng:Covetousness, greed, selfishness.Der.agumenkaagumanmaagommangagom
agos'`a-gosn1Bol:Say palayo nin likido bilang sa ranom, lwa', daya' tan raruma et.Tag:Agos.Ilo:Agos.Eng:The flow of a liquid such as blood, tears, water, etc.Cls. synandar 2kumayam 22Bol:Say palayo nin ranom sa taaw.Tag:Agos.Ilo:Ayus.Eng:A body of water moving in a definite directionCls. synkuryinti 2Der.agusanmaiyagospaagusenumagos
Agosto'a-g`os-toSpnAgostoAugustn propBol:Si ikawalo nin bulan sa sayay taon.Tag:Agosto.Ilo:Agusto.Eng:The month of August.
agrabyado'`ag-ra-by`a-doSpnagravioinjury, offenseadjBol:Kaingaran nin ambo' nin kuntinto bana' sa kai nin nikakalap uno nikarisibi nin manepeg a risibyen.Tag:Agrabyado.Ilo:AgrabyadoEng:Aggrieved or feeling discontented from being treated wrongly or unfairly., given less than the right share.Der.agrabyadwenmaagrabyadomangagrabyadopaagrabyado
agrabyadwen'`ag-ra-bya-dw`ɘnPerf.inagrabyadoSpch var.agrabyaduwenFromagrabyadovoBol:Kai nin ibi a manepeg nin mako o risibyen nan sayay tawo.Tag:Agrabyaduhin.Ilo:Agrabiadwen.Eng:To aggrieve a person by giving less than the proper share.
agrang'ag-r`aŋ1nBol:Maksaw nin akis nin minganga bana' sa idap nakem o sakit.Tag:Palahaw; atungal.Ilo:Sangit nga iriaw; iyikkis nga sangitEng:Long loud cry with the mouth wide open because of grief or pain. More severe than angrab.Lesangakangrab 12vBol:Inmakis nin maksaw nin ninganga bana' sa idap nakem o sakit.Tag:Pumalahaw.Ilo:inyikkis ti sangitEng:Crying loudly with the mouth wide open because of grief or pain.Cls. synagrem 1agur'orgenakisDer.agranganumagrang
agrangan'ag-raŋ`anPerf.inagranganFromagrangvlBol:Umakis nin maksaw bana' konan sayay bagay o tawo.Tag:Magpalahaw.Ilo:Agdung-aw.Eng:To wail over a tragedy.Cls. synabet-abetanakisanangakansynangraban
agrem'ag-r`ɘmn1Bol:Areng'eng bana' sa sakit o bereng.Tag:Halinghing; haluyhoy; daing.Ilo:AnnayEng:A long, low sound of suffering.Cls. synagrang 2agur'orareng'engLesangak2Bol:Buga' nin akis nin ikmi' yay bebey bana' sa bereng o sakit.Tag:Daing.Eng:Low cry of pain or grief without opening the mouth.Der.umagrem
agrikultura'`ag-rikul-t`u-raSpnagricultura agriculturenBol:Say maipa'ka' sa pangmumula tan pagtatalon tan sa kuston pangangalila' sa uayep tan mumula.Tag:Agrikultura.Ilo:AgrikulturaEng:Agriculture.
agriminsor'ag-rimin-sorSpnagrimensorsurveyornrareBol:Saray tawon manunukat nin luta'.Tag:Agriminsor.Ilo:Agriminsor???Eng:Land surveyor.
agrunumya'ag-run`u-myaSpnagronomiaagronomynBol:Parti nin agrikultura a maipa'ka' sa pamagkamain nin prudukto mangibwat sa mumula.Tag:Agronomia.Ilo:AgronomyaEng:Agronomy , branch of agriculture which deals with crop production, soil and water management.
agsaw'ag-sawnrareBol:Bigra' a limi'mo tan maka'ngap ket tuma'way.Tag:Sindak; pagkasindak.Ilo:Panagriaw; agriaw nga sibubutengEng:Awe, a great fear with sudden wonder and cry out.Cls. synmali'mwansumalakDer.iyagsawumagsa-agsaw
agsit'ag-s`itFrom*asitnIloBol:Maksaw nin makakling nin buryaw bilang wadi' bana' sa sakit, nali'mwan, uno nabigra' yay sayay tawo laloynay babayi uno anak.Tag:Tili; pagsisigaw.Ilo:Ik'kisEng:Shrill, piercing cry due to terror, surprise or sudden pain.genasisitDer.iyagsitumagsit
agtay'ag-t`aynBol:Saya yaytin parti nan lalaman nin iti sa luob a syay mampanapit nin daya' tan mampangwa' nin apro.Tag:Atay.Ilo:Dalem.Eng:Liver, the body organ that cleanses the blood and has other functions in the body.
aguden1'a-g`u-dɘnPerf.inagod2Fromagod2voBol:Pa'naten yay sayay bagay bilang say kiri' nin silag o raruma et nin usaren yay agod.Tag:Unatin.Ilo:Birniten.Eng:To straighten or flatten something such as dried leaves of the fan palm using a bamboo or wooden stick about half a foot long.Cls. synpa'naten 1
aguden2'a-gu-d`ɘnPerf.inagod1Fromagod1voBol:Rupasen a rabot o pari a mangusar nin agod.Tag:Gapasin.Ilo:Gapasen.Eng:Cut with sickle or scythe.Cls. synrupasengenyataben
aguhilya'a-gu-hil-yaSpnhorquillahairpinmag-nobsBol:Hirpin a main dikurasyon nin bubato a isuksok sa alipugo uno sa sabot.Tag:Aguhilya.Ilo:aripitEng:Decorative hairpin, a device used to hold the hair.Der.miaguhilya
aguhon'a-gu-honSpnagujón/aguja de marear large needle, pointernBol:Instruminto a mangitudo' nin diriksyon.Tag:Bagay o instrumento na ginagamit upang matukoy ang direksyon.Ilo:Gargaret nga usaren wennu agitudo iti pagturungan.Eng:An instrument for showing directions, compass.synkumpas 1
agumen'a-g`u-mɘnFromagomvorareBol:Ibegan ket ipamuspusan nin maikon yay sayay bagay a ikon ran raruma.Tag:Kainggitan at piliting maiangkin ang bagay na hindi pag-aari.Ilo:Panag-apal ken ken panagakayat nga mabagi iti bagi ti sabali a tao.Eng:To desire eagerly or greedily something that belongs to another.Cls. syngalemgemenmaikonDer.inaagom
agur'or'a-gur-'`ornBol:Alalakin akis bana' sa bereng.Tag:Hagulgol; tangis.Ilo:NgumogngogEng:Loud sob.Antadak'akCls. synagrang 2agrem 1Der.umagur'or
agusan'a-g`u-sanFromagos1vlBol:Palaywan o dalanan yanranom tan raruma et nin likido a sayay bagay.Tag:Agusan.Ilo:Tarayan; ayusan.Eng:To flow through a location.Cls. syndalanan 12nBol:Bagay o lugar a palaywan nin ranom tan raruma et nin likido.Tag:Agusan.Ilo:Paggayusan.Eng:Place through which liquid flows.speckitikitsalulog
aguso'a-g`u-sonBol:Saya yaytin kayo a pino nin bilang kadayem a bulong na, a pukanen a sanga na nin gaw'en Christmas tree no Abidad.Tag:Puno ng pino.Ilo:Parua.Eng:Pine tree.
agwa'a-gwaSpnaguawaternoldBol:Binutilyan banglo.Tag:Pabango.Ilo:BangbangloEng:Perfume water.genbangloCmpdagwa-binditaagwa-pluridaagwa-uksihinada
agwa-bindita'`a-gwa-bin-d`i-taSpnagua benditaholy waterCmpd. ofagwanchBol:Ranom a nabindisyunan sa simbaan ran Romano Catoliko.Tag:Agwa-bendita.Ilo:Bendita.Eng:Holy water.genranom
agwa-plurida'a-gwa-plu-ri-daSpnAgua florido flowery waterCmpd. ofagwanBol:Ranom nin mabangloy angot a tambar nin maulaw.Tag:Agwa-plorida.Ilo:Agwa-pluridaEng:Scented-water that relieves dizziness or awakens from a faint.Cls. synamunya