Bolinao – English


r


raraprBol:Usaren yayti no itudo' saray abaw a tutawo; ibarita' saray abaw.Ilo:Da.EngThey; Third person plural ergative, possessive or genitive pronoun.CompkonraDer.rasararatamo
*ra'mosr`a'-mosmag-Ilo:Diram'osDer.magra'mosmangra'mos
ra'pogra'-pogIlo:Tuno.Cls. Synibayaibayaipulpogipulpogmangra'pogDer.ira'pogmangra'pogra'pugen
ra'pugenra'-pu-gɘnPerf.rina'pogFromra'pogvoBol:Binaya; niluto' sa bayan mandumta; Pangluluto' nin kuna' a kai na siksikan basta ikwa yayna sa baya a mandumta; ibul'is yay kuna' sa baya nin mandumta ba'yo ya arwen ana no nabaya yayna.Ilo:Ituno.EngRoasted; grilled.Cls. Synbayawen 1ipais
ra'ra'ra'-ra'nBol:Laman sa yupa' nin ba'ba'; kadubli nan ba'ba' sa yupa'; yupa' ba'ba'.Ilo:Baba ti timid; doble timidEngJowl; the under jaw; the fleshy part of a double chin.
*rabakra-bakDer.mangrabakrabakan
rabakanra-ba-kanPerf.rinabakanFrom*rabakvBol:Pangmamati ran mananakaw nin uayep sa tatalon.Ilo:Agtaktakaw ken mangpatay ti animal iti bakirEngCattle (and carabao) rustling and subsequent butchering in an out of the way place.Der.rinabak-rabakan
rabanosra-ban`osnBol:Saya klasi nin kayo tan prutas nin ma'kit sa ma'mot nin lugar. Say kulor nin prutas ket birdi-birdiwan no maluto' ana tan say kulor nin laman ket maputi' nin main mangisit nin bubikoy.Ilo:Guyabano.EngGuyabano; a tropical fruit and tree with a yellow green fruit covered with soft spikes. The flesh is white in color with black seeds.
rabayra-b`ayvBol:Main pakagusto konan sayay bagay uno tawo. Si nakem mo tan kaingaran mo kai yayna ayaten ta rabay mo.Ilo:Kayat; kaykayatEngThe will and desire to want or like something.Cls. Syngustokursunadawenmag'aspirantipanggepumapesDer.karabayanmangrabaymarabaymarabayanpakarabayrabay-rabayrabayenrumabaysay.rabay nan ibarita'
rabay nan ibarita'ra-bay nan ibari-ta'say. ofrabayphrfigIlo:Kayat na ibaga.EngThe meaning is; it wants to say.
rabay nan saritaenra-bay nan sarita-'ɘnid. ofsaritaenphrIlo:Kayat na sa'wen.
rabay-rabayra-bay-ra-bayFromrabayvBol:Say kaingaran nin mariga maipa'ka' sa sayay tawo o bagay o say pammili' sa sayay tawo o bagay.Ilo:KaykayatEngStrong liking or preference; fondness.Antgura'Cls. Synapes-apesengustu-gustopaburito 1
rabayenra-ba-yɘnPerf.rinabayFromrabayvoIlo:Kayaten.Engwant somethingDer.parabayen
rabe'ra-bɘ'nBol:Pananarita' nin nagsikabarang a duka' a sarita'.Ilo:Panagsasao iti dakes a maibusor iti kapada nga taoEngToo much talking; unnecessary talk or conversations.Der.marabe'
rabnotrabnotIlo:Pungot.Der.rabnuten
rabnutenrabnu-tɘnFromrabnotnBol:Kapilitan a pangangalap sa gamet mo; ga'getan tan guruyen yan bigra' a sayay bagay sa gamet mo; animan a bagay a guruyen mon bigra' a bilang wadi' sa dikot.EngTo grab; or yank something from someplace (weeds, bag by a theif). To take the bolo from the sheath; unsheathe.Rel. torabsot
rabongra-b`oŋnBol:Ba'yon tubo' nin malago' et a kawayan a kaliwa' sa puon; ba'yon tubo' a puon kawayan a lumiwa' no tyimpon rapeg ket mataway ti nin ipising a kalamo' nay saluyot.Ilo:Rabong.EngBamboo shoots. These are usually used for a vegetable or salad. One way would be to mix it with saluyot.Rel. toadat
rabotr`a-botnBol:Sayti tumubo' ti nin dikot a manalaban sa katutubo' nin tanaman; didikot a tumubo' tan kumayam anggan makubpal ket no kai mapati mamaed sa katutubo' nin tanaman; didikot ti a no tuma'gay anan tuloy magawa' nin usaren para ipangatep bali udino animan a atpan.Ilo:Ruot.EngA generic word for grass. Cogon grass.Cls. SynbarisangaDer.rarabot
rabsawrab-s`awIlo:Rabnaw.Cls. SyndaroyDer.marabsaw
rabsotrabsotmag-RelrabnutenDer.magrabsotrabsuten
rabsutenrabsu-tɘnFromrabsotCls. Syngamrutengamrutenmanamsamsampatsamsamsamsam
rabyangrabyaŋIlo:Pigis.Der.narabyangrinabya-rabyangrinabyang
radisra-disEngradishnBol:Daite' nin masarangsang a laman yamut a magawa' ilawok sa salad.Ilo:Radis.EngRadish; a small crisp root used as a relish.
*radokra-d`okDer.pinaradok
radradrad-r`adnIloBol:Abababo tan anununro nin sugat a anggan katat tamo'; nagu'ra-gu'rad nin sugat sa katat.Ilo:Garadgan.EngA scratch or abrasion caused by something rough or sharp.Cls. Synrudrodru'gasDer.iradradmaradrad