Bolinao - English


a


agriminsor'agrimin-sorSpnagrimensorsurveyornrareBol:Saray tawon manunukat nin luta'.Tag:Agriminsor.Ilo:Agriminsor???Eng:Land surveyor.
agrunumya'agrun`umyaSpnagronomiaagronomynBol:Parti nin agrikultura a maipa'ka' sa pamagkamain nin prudukto mangibwat sa mumula.Tag:Agronomia.Ilo:AgronomyaEng:Agronomy ; branch of agriculture which deals with crop production, soil and water management.
agsaw'ag-sawnrareBol:Bigra' a limi'mo tan maka'ngap ket tuma'way.Tag:Sindak; pagkasindak.Ilo:Panagriaw; agriaw nga sibubutengEng:Awe; a great fear with sudden wonder and cry out.Cls. Synmali'mwan2sumalakDer.iyagsawumagsa-agsaw
agsit'ag-s`itFrom*asitnIloBol:Maksaw nin makakling nin buryaw bilang wadi' bana' sa sakit, nali'mwan, uno nabigra' yay sayay tawo laloynay babayi uno anak.Tag:Tili; pagsisigaw.Ilo:Ik'kisEng:Shrill, piercing cry due to terror, surprise or sudden pain.genasisitDer.iyagsitumagsit
agta'ag-taSpch var. ofayta
agtay'ag-t`aynBol:Saya yayti nin parti nan lalaman nin iti sa luob a syay mampanapit nin daya' tan mampangwa' nin apro.Tag:Parte ng laman loob na naglilinis ng dugo. Ilo:Partis iti uneg bagi nga mangdalus iti dara.Eng:Liver, the body organ that cleanses the blood and has other functions in the body.
aguden1'a-gu-d`ɘnPerf.inagod1Fromagod1voBol:Rupasen a rabot uno pari a mangusar nin agod.Tag:Putulin gamit ang karit.Ilo:Putden nga agusar iti kumpay.Eng:Cut with sickle or scythe.genyataben
aguden2'a-g`u-dɘnPerf.inagod2Fromagod2voBol:Pa'naten yay sayay bagay bilang say kiri' nin silag o raruma et. Tag:Unatin.Eng:A bamboo or wooden stick, may be half a foot long, used to straighten dried leaves of the fan palm.
aguhilya'a-guhi-lyaSpnhorquillahairpinmag-nBol:Hirpin a main dikurasyon nin bubato a isuksok sa alipugo uno sa sabot.Tag:Aguhilya.Ilo:aripitEng:Decorative hairpin; a device used to hold the hair.Der.mag'aguhilyamiaguhilya
aguhon'a-guhonSpnagujón/aguja de marear large needle; pointernBol:Instruminto a mangitudo' nin diriksyon. Tag:Bagay o instrumento na ginagamit upang matukoy ang direksyon.Ilo:Gargaret nga usaren wennu agitudo iti pagturungan.Eng:An instrument for showing directions; compass.synkumpas 1
agumen'a-g`u-mɘnFromagomvorareBol:Ibegan ket ipamuspusan nin maikon yay sayay bagay a ikon ran raruma.Tag:Kainggitan at piliting maiangkin ang bagay na hindi pag-aari.Ilo:Panag-apal ken ken panagakayat nga mabagi iti bagi ti sabali a tao.Eng:To desire eagerly or greedily something that belongs to another.Cls. SyngalemgemenmaikonDer.inaagom
agur'or'a-gur'`ornBol:Alalakin akis bana' sa bereng.Tag:Hagulgol; tangis.Ilo:NgumogngogEng:Loud sob.Antadak'akCls. Synagrang 2agrem 1Der.umagur'or
agusan'a-g`u-sanFromagos1vlBol:Palaywan o dalanan yan ranom tan raruma et nin likido a sayay bagay. Tag:Pag-agos ng anumang likido.Ilo:Panag-ayos nga kuti iti danum.Eng:To flow through a location.Cls. Syndalanan 12nBol:Bagay o lugar a palaywan nin ranom tan raruma et nin likido.Tag:Ginawa upang daanan ng tubig.Ilo:Inaramid ti tao nga pagayusan iti danum.Eng:Place through which liquid flows.speckitikitsalulog
aguso'a-g`u-sonBol:Saya yaytin kayo a pino nin bilang kadayem a bulong na, a pukanen a sanga na nin gaw'en Christmas tree no Abidad.Tag:Isang mataas na puno na parang karayon ang dahon at madalas gawing Christmas tree tuwing pasko.Ilo:Nangato a puon kayo nga kasla dagum iti bulong ken kanayon nga usaren nga Christmas tree.Eng:Pine tree.
agwa'a-gwaSpnaguawaternobsoBol:Binutilyan banglo.Tag:Pabango.Ilo:BangbangloEng:Perfume water.genbanglo
agwa-bindita'`a-gwa-bin-d`i-taSpnagua benditaholy waternchBol:Ranom a nabindisyunan sa simbaan ran Romano Catoliko.Tag:Agwa-bendita.Ilo:Bendita.Eng:Holy water.genranom
agwa-plurida'a-gwa-plu-ri-daSpnAgua florido flowery waternBol:Ranom nin mabangloy angot a tambar nin maulaw.Tag:Agwa-plorida.Ilo:Agwa-pluridaEng:Scented-water that relieves dizziness or awakens from a faint. Cls. Synamunya
agwa-uksihinada'a-gwa-'uk-si-hi-na-daSpnAgua oxigenadaHydrogen peroxidenTag:Agwa-uhsihinada.Ilo:Agwa-oksinada.Eng:Hydrogen peroxide
agwano'agw`a-noSpch var. ofgwano
agwanta'agw`an-taSpnaguante; aguantarendurance; to endure; bear upnBol:Say gawa' o pigagawa' nin itpel a idap, sakit tan raruma et. Tag:Tiisin; magtiis.Ilo:Naanos.Eng:Perseverance; the ability to endure.Der.agwantawankaaagwantakaagwantawanmakaagwantamangagwanta
agwantawan'`a-gwan-ta-w`anPerf.inagwantawanFromagwantavlBol:Itpel o anusan a animan. Tag:Tiisin.Ilo:Anusan.Eng:To endure or persevere in something.Cls. SynanusanitpelDer.maagwantawan
agwanwan'a-gwa-nw`anPerf.inagwanwanFromgwanovlBol:Kwan nin abuno o gwano a luta' nin namulawan ta pigaw matalubo' a mula.Tag:Lagyan ng pataba o abono ang lupa.Ilo:Ikkan wennu warasan iti abuno wennu ganagan iti daga.Eng:To apply fertilizer.
agwang'a-gw`aŋinfBol:Si pangalap nin animan a bagay, trabaho tan raruma et ta risibyen udino ikunen ya.Tag:Pagkuha o pagtanggap ng anumang bagay na ibinigay upang maging ari.Ilo:Panag awat, ala wennu aku iti anya man a banag tapno mabagi.Eng:To accept something like a job, responsibility, etc.Cls. Synako'gawangrisibiDer.agwangeniyagwangmaagwangmakaagwangmangagwangumagwang
agwangen'a-gwa-ŋ`ɘnPerf.inagwangFromagwangvo1Bol: Pangipa'nat nin takyay ta main nin kalapen nin usaren a gamet.Tag:Pag-unat ng braso upang maabot ang isang bagay.Ilo:Iyunnat iti takiag ta adda iti gaw-aten.Eng:To reach to get something with the outstretched arm.Cls. Syngawangen2Bol:Akuen o risibyen yay sayay bagay bilang wadi' rispunsibilidad, o raruma et.Tag:Pag-ako ng isang bagay na ginawa, responsibilidad, obligasyon atbp.Ilo:Awaten iti maysa banag nga inaramid, rebbeng ken dadduma pay.Eng:To accept something such as responsibility, etc., handed down by an authority.
agwardyinti'a-gwar-dyin-tiSpnaguardientebrandynoldBol:Klasin arkuol a usaren ran saray nangabing nin iyapros ran ipanglinis nin lalaman ra.Tag:Alkohol; agwardiyente.Ilo:AlkoholEng:Pure refined alcohol specially used as disinfectant by woman who had just given birth.genarkuhol