Bolinao - English


a


abrasa'abr`a-saSpnabrazarto embrace; hug; hold; to take charge ofnBol:Saya yayti nin pangngipa'kit o pangingisna' nin ririket nin mamarate' sa sayay tawo bilang wadi' sa sayay bisita.Tag:Malugod na pagtanggap.Ilo:Abrasa.Eng:Greetings as in saying welcome to visitors.Cls. SynpangigalangpasamanoDer.abrasawenmaabrasamangabrasamiabrasa
abrasador'abr`asadorSpnabrasadorburning, steamingnrareBol:Alunan a sampalan; sampal.Tag:Abrasador; unang dantayan.Ilo:Sap'alEng:A contour leg pillow; Dutch wife leg pillow.Cls. Synsampal
abrasawen'abras`a-wɘnPerf.inabrasaFromabrasavoBol:Ipa'kit yupa' sa kimey o sarita' a pangririsibi konan sayay tawo lalun-laloyna sa sayay san'ili.Tag:Magiliw na tanggapin.Ilo:Sarabwen.Eng:To extend a gesture or words of welcome to a person, especially a visitor.Cls. Synasikaswen 2risibyen
abrasyiti'ab-ra-ʃi-t`iSpnbracetewalk arm in armadjBol:Si sayay tawo ket isa'bit o igalet nayay sayay takyay na konan takyay nan sayay tawo. Tag:Abresyete; abrasete; abrasyete.Ilo:Abrasyiti.Eng:One person's arm is hooked into another person's arm.Cls. SynmikuyabaDer.miabrasyitinakaabrasyiti
abri'a-br`iSpnabriropen up; spread out; turn on; unlockinfBol:Luat.Tag:Bukas.Ilo:Lukat; lukatan.Eng:To open something.Cls. SynburwangluatDer.abryaniyabrimaabrimampiabrimangabrimiabrinakaabrinikaabripakaabrisiaabri
abridor'a-bri-d`orSpnabridorbottle or can openernBol:Si ipangabri nin say butilyan supdringk tan sirbisa, say dilata nin sardinas tan raruma et.Tag:Pambukas ng bote ng inumin o ng de lata.Ilo:Panglukat iti botelia wennu dilata.Eng:A bottle or can opener.genipangabriipangluat
abrigo'ab-ri-goSpnabrigocoat, protectionnTag:Balabal; abrigo; kapa.Ilo:KagayEng:Shawl; a lady's wrap overcoat.Der.mampiabrigomiabrigo
*abrigwar'ab-rigw`arSpnabrigarto wrap up, to shelter, to protectvobsoBol:Mailiwa' o pag'iirgwan o mausisa' ya anaet a sayay bagay a nalingwanan o naiyator o naiyadi ana kumon bilang sa sayay niparsa konan sayay tawo o duka' a gawa' nan sayay tawo.Tag:Ungkat; halukay.Ilo:Arubusan.Eng:To bring out into the open something that should have been left in the past.Der.abrigwarenkaaabrigwarmaabrigwar
abrigwaren'ab-ri-gwa-rɘnPerf.inabrigwarAtc. is man'abrigwarenFrom*abrigwarTag:Lantaran.Ilo:Arubusan.Eng:To bring out into the open something that should have been left in the past, such as a wrong; to expose.Cls. Syndumugentingkap 2
Abril'A-br`iln propBol:Si ikaliman bulan sa sayay taon.Tag:Ikalimang buwan sa isang taon.Ilo:Maykalima a bulan iti makatawen.Eng:The month of April.
abryan'ab-ry`anPerf.inabryanAtc. is man'abryanFromabrivl1Bol:Gaw'en nin magkamain yan mausar a sayay bagay.Tag:Buksan.Ilo:Lukatan.Eng:To make something accessible or available.Antbangenanisada'sadaan1.1vlTo open something such as a door, window, etc. Cls. Syniburwangiluat1.2vlTo spread out or unfold such as a book.synbukaen1.3vlTo remove or take off the lid of something such as of a bottle, can, jar, pan, etc. with or without an instrument or effort.AntsakbanCls. Synluatan1.4vlTo undo something by unfastening or untyingCls. Synwagwagen 21.5vlTo turn or switch on something such as the radio, light, etc.AnterpenDer.maabryannipaabryan
absint'ab-s`intEngabsentvstBol:Kasa yay tawo sa matkap a kami'nan na.Tag:Hindi pununta o pumasok.Ilo:Saan nga simrek iti trabaho wennu iskwilaan, saan ng napan,Eng:Absent.Cls. Synkasa1
abswilto'ab-sw`il-toSpnabsueltoacquittednBol:Diklarasyon nin si sayay tawon nidimanda ket kasan kasalanan na.Tag:Abswelto; mapawalang sala.Ilo:Abswilto.Eng:Declaring a person charged in court as not guilty.Der.maabswiltonipangabswiltopakaabswilto
abugado'a-bu-g`a-doMassuabugadoSpnabogadoattorney, advocate, lawyernBol:Sayay tawon di-adal nin say inadal ket say maipa'ka' sa layi nan sayay nasyon tan say gawa' na ket say mangidwa'dwa' sa tutawo maipa'ka' sa layi tan mangi'deng o mangidipinsan tawo nin nikaso sa husgado.Tag:Taong nag-aral ng batas, upang magtanggol, magdiin, o maging kinatawan ng isang tao sa harap ng husgado.Ilo:Tao a nag-adal iti linteg a mangisalakan, mangimemeg, wennu tumakder para sabali a tao iti sango iti ukom. Eng:An attorney or lawyer.Cls. SynaturniDer.kinaabugado
abukado'a-bu-k`a-doEngavocadoavocadonBol:Sayay klasi yayti nin puon prutas nin say bunga kurtin salay tan birdin silya-silyawan uno kulor granati a lupis no maluto' ana, silya-silyawan a laman tan alaki yay sayan-sayay bikoy sa butlay.Tag:Isang uri ng namumungang puno, na hugis biluhaba ang prutas na kulay ube o berde ang balat at manilaw-dilaw o kulay dalandan ang laman.Ilo:Maysa ng puon kayo ng agbungbunga, ti bunga na ket inmatiddog a murado wennnu birdi iti ukis ken nalabudiaw wennu birdi iti laman na.Eng:Avocado or alligator pear.
abuloy'a-b`uloyTagabuloysubsidynBol:Kuntribusyon nin kwartan tulong konran natyan.Tag:Abuloy; ambag; tulong.Ilo:Badang???; abuloy; tulongEng:Financial assistance specifically given to the survivors of a deceased person .Cls. Syntulongur'oryuryor
abuna'a-bun`aSpnabonarpayment, fertilizernBol:Say ibayad nan sayay sakalakon tawo para sa sayay bagay imbis nin si sayan talagan main nin rispunsibilidad nin gumayad.Tag:Paluwal.Ilo:Abuna, abunar.Eng:Payment of an obligation in place of the one obligated.Der.abunadoabunawan
abunado'a-bun`a-doFromabunaadjBol:Si tawo a sya yapo' a mamayad para konan sayay tawo.Tag:Nagpaluwal; abonado.Ilo:AgabunarEng:One constrained to pay out money for something for another person.
abunawan'a-buna-w`anFromabunavlBol:Mamayad nin kwarta para konan sayay tawo a bayadan o isubli' na li' a nibayad.Tag:Abunuhan; abonado.Ilo:Abunaran.Eng:To pay a debt for someone expecting him to pay back later.Cls. Synsadaan
abuno'a-bu-noSpnabonofertilizernrareBol:Bagay ti nin no kwan a luta' ket gaw'en nin maganagan ket mag'in mabistay katutubo' nin mumula.Tag:Abono; pataba.Ilo:Abuno.Eng:Fertilizer for enriching the soil nutrients for the plants.Cls. Syngwano
abunsyang'a-bun-ʃ`aŋComp. ofabosyangnBol:Say pino nin matra' no mapuuran yan liso a animan a bagay.Tag:Naiwang alikabok galing sa nasunog.Ilo:Tapok a naggapu iti anya man a napuuran.Eng:Ashes from thoroughly burning something.specariw
abung-abong'`a-buŋ-'`a-boŋn1Bol:Sayay ginwa' nin sirong a nangusar nin abel, sako', bulong nin ungot, o raruma et nin nigalet o nitaker sa ginwa' nin tu'dek nan kawayan, darekdek o raruma et.Tag:Pansamantalang silungan na gawa sa sako, tela dahon ng niyog, atbp.Ilo:Pagikabil iti linong nga agusar iti sako, lupot wennu bulbulong iti niyog nga ikkaten met lang no malpas usaren.Eng: A makeshift shed or tent of fabric, canvas, or materials like woven coconut leaves 'tarakay' or cogon grass, held up by poles, to protect one from the sun, rain and other elements.specturda2Bol:Sayay ginwa' nin sirungan o piikapan sa anted tamo' nin panaon, a magwa' a gawa' yayti sa turda, bulung-bulong o raruma et nin matiryalis. Tag:Habong; kubol; tulda.Ilo:Tolda.Eng:A temporary shelter or dwelling of canvas stretched out and sustained by poles.
aburido'a-bu-r`i-doSpnaforradoto wrap up warm; to tuck it awayadjBol:Magulo a ambo' nin matinek a kaisipan; sisasalak; masalak.Tag:Pag-aalala dahil takot o kinkabahan sa maaaring mangyari.Ilo:Danag ken riribuk iti panunot ta mabuteng ken madanagan.Eng:To worry.Antkaingaran 1kuntintoCls. Synmali'momapagamasalakDer.maaburidomakaaburidomakapaaburidomangkaaburidwanpaaburidwenpakaaburidopakaaburidwanumaburido
aburiti'a-buri-tiSpnribete bordernobsoBol:Si payping sa leey uno sa saroy takyay nan aysing uno ta'gay.Tag:Payping; bayas.Ilo:PaypingEng:Pipelike fold of a material with which edges or seams are trimmed; PipingCls. Synpunyostupi'tupi'
aburoy'a-b`u-roynBol:Pamimi nin pirmiso uno pakayadi' konan sayay tawo nin magawa' yay sayay bagay o gagara na.Tag:Basbas o pagpayag sa hiling o hinihingi.Ilo:Panagited iti turay tapno maaramid ti kayat ken dawat.Eng:Consent or permission.Antawa'2Cls. SynaprubapirmisoDer.aburuyaniyaburoykiaburoynakiaburoypangangaburoysiaaburoyumaburoy